tarafından
$$\sum_{n=2}^\infty \dfrac{1}{n\cdot \ln n}$$ toplamının yakınsaklığını inceleyiniz.

1 cevap

tarafından

Fikir:
Verilen toplamdaki terimlerin doğal fonksiyon halinin integralini almak mümkün. Bu nedenle verilen toplam için integral testini uygulayabiliriz. 

İntegral testini uygulayabilmek için
İlgili fonksiyonun, bir yerden sonra,
pozitif,
sürekli ve
azalan
olması gerekiyor.

Bu şartların sağlandığını göstermeden integral testini uygulayamayız.



Şartların sağlandığını gösterme:
İlgili fonksiyon:
Verilen toplamın terimlerini $[1,\infty)$ üzerinde $$f(x)=\frac{1}{x\ln x}$$ kurallı fonksiyon ile ilişkilendireceğiz.

Pozitiflik:
$x\ge 2$ için $x>0$ ve $\ln x>0$ olduğundan $$\frac{1}{x\ln x}>0$$ olur.

Süreklilik:
$x\ge 2$ için $x$ ve $\ln x$ fonksiyonları sürekli olduğundan (ve payda sıfır olmadığından) $$\frac{1}{x\ln x}$$ fonksiyonu sürekli olur.

Azalanlık:
$x\ge 2$ için $x$ ve $\ln x$ pozitif olarak artan bir fonkisyon olduğundan çarpımları da pozitif olarak artar ve dolayısıyla $$\dfrac1{x\ln x}$$ azalır. 

Test için istenen şartlar sağlandığına göre integral testini uygulayabiliriz.



İntegral hesabı:
Belirsiz integral olarak elimizde \begin{align*}\int \frac{1}{x\ln x}\ dx \ &= \ \int \dfrac1u \ du \qquad\qquad\color{teal}{\begin{matrix}u\ &=\ &\ln x \\[5pt] du \ &= \ &\dfrac1x\ dx \end{matrix}}\\[10pt] &= \ \ln u+c\\[15pt] &= \ \ln\ln x+c\end{align*} eşitliği var. Dolayısıyla \begin{align*}\int_2^\infty \frac{1}{x\ln x}\ dx \ &= \lim_{R \to \infty}\int_2^R \frac{1}{x\ln x}\ dx \\[25pt] &= \ \lim_{R \to \infty}\ln \ln x\bigg|_2^R\\[25pt] &= \ \lim_{R \to \infty}(\ln \ln R -\ln \ln 2)\\[25pt] &= \ \infty\end{align*} eşitliği sağlanır.

Toplamın ıraksaklığı:
İlişkili integralimiz ıraksak olduğundan, integral testi gereği, istenen $$\displaystyle\sum_{n=1}^\infty \dfrac{1}{n\ln n}$$ toplamı da ıraksar.

...